Hadis, Hz. Peygamber'in (s.a.v.) söz, fiil ve onaylarını aktaran rivayetlerdir. Kütüb-i Sitte, Buhârî ve Müslim'in Sahîh'leri ile Ebû Dâvûd, Tirmizî, Nesâî ve İbn Mâce'nin Sünen'lerinden oluşan altı temel hadis kitabıdır. Bugünün hadisi: “Allah sizin bedenlerinize ve suretlerinize bakmaz; O, kalplerinize bakar.” (Müslim, Birr, no. 2564).
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Allah sizin bedenlerinize ve suretlerinize bakmaz; O, kalplerinize bakar.”
Değer ölçüsü dış görünüş değil, kalpteki iman ve samimiyettir.
إِنَّ اللَّهَ لَا يَنْظُرُ إِلَى أَجْسَادِكُمْ وَلَا إِلَى صُوَرِكُمْ وَلَكِنْ يَنْظُرُ إِلَى قُلُوبِكُمْ
Türkçe ifade: Tevazu editörlüğü.
Her hadiste kaynak kitap, bölüm (kitâb) ve hadis numarası yer alır; numaraya tıklayınca kaynak sayfası açılır.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Ameller ancak niyetlere göredir; herkese yalnızca niyet ettiği şey vardır.”
Bir işin Allah katındaki değeri, onu yapanın niyetine bağlıdır. İmam Buhârî Sahîh'ine bu hadisle başlar.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Allah sizin bedenlerinize ve suretlerinize bakmaz; O, kalplerinize bakar.”
Değer ölçüsü dış görünüş değil, kalpteki iman ve samimiyettir.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Sizden biri, kendisi için istediğini kardeşi için de istemedikçe gerçek anlamda iman etmiş olmaz.”
Olgun iman, başkasının iyiliğini de kendi iyiliği gibi istemeyi gerektirir.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Din nasihattir; yani samimiyet ve iyi niyettir.”
"Kime karşı?" diye sorulunca Allah'a, Kitabı'na, Resûlü'ne, Müslümanların yöneticilerine ve bütün Müslümanlara karşı olduğunu bildirmiştir.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Birinizin kapısının önünden bir nehir aksa ve o her gün beş kez yıkansa üzerinde kir kalır mı? Beş vakit namaz da böyledir; Allah onlarla hataları siler.”
Beş vakit namazın günlük hayattaki arındırıcı etkisini anlatan bir benzetmedir.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Namazı, benim kıldığımı gördüğünüz gibi kılın.”
Namazın kılınış şekli Peygamberimizin uygulamasına dayanır.
Resûlullah (s.a.v.) namazların ardından yapılacak zikri şöyle öğretti:
“Her namazın ardından otuz üçer kez sübhânallah, elhamdülillâh ve Allahu ekber deyin.”
Namaz sonrası tesbihatın dayanağıdır. Müslim'deki rivayette yüz sayısı kelime-i tevhid ile tamamlanır.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Temizlik imanın yarısıdır.”
Hadis, Müslim'in Tahâret kitabının ilk hadisidir; abdest ve temizliğin değerini vurgular.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Sizin en hayırlınız Kur'an'ı öğrenen ve öğretendir.”
Kur'an'ı öğrenmek ve öğretmek en değerli işlerden sayılmıştır.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Kim inanarak ve karşılığını Allah'tan bekleyerek Ramazan orucunu tutarsa geçmiş günahları bağışlanır.”
Orucun değeri, iman ve samimiyetle tutulmasına bağlanmıştır.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Allah'ın en çok sevdiği amel, az da olsa devamlı yapılanıdır.”
İbadette ölçülü olmayı ve süreklilik göstermeyi öğütler.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Cuma günü imam hutbe okurken yanındakine "Sus!" desen, sen de boş konuşmuş olursun.”
Hutbe okunurken konuşmadan, sessizce dinlemek gerekir.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Müslüman, diğer Müslümanların dilinden ve elinden zarar görmediği kimsedir.”
Müslümanlık, sözle ve davranışla kimseye zarar vermemeyi gerektirir.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Allah'a ve ahiret gününe iman eden kimse ya hayır söylesin ya da sussun.”
Aynı hadiste komşuya eziyet etmemek ve misafire ikram etmek de öğütlenir.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Güçlü kişi, güreşte rakibini yenen değildir; asıl güçlü, öfkelendiğinde kendine hâkim olandır.”
Gerçek güç, bedenî üstünlükte değil öfkeyi yönetebilmektedir.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Merhamet etmeyene merhamet edilmez.”
Allah'ın merhametine ermek, insanlara merhamet etmeye bağlanmıştır.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Kolaylaştırın, zorlaştırmayın; müjdeleyin, nefret ettirmeyin.”
Dini anlatırken ve insanlarla ilişkide kolaylık ve müjde dilini esas alır.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Mümin mümin için, parçaları birbirini ayakta tutan bir yapı gibidir.”
Peygamberimiz bunu söylerken parmaklarını birbirine geçirerek göstermiştir.
Resûlullah (s.a.v.) buyurdu:
“Her iyilik bir sadakadır.”
Sadaka yalnız maddi yardım değildir; her türlü iyilik bu kapsama girer.
Hadis numaraları uluslararası yaygın numaralandırmaya göredir (Buhârî için Fethu'l-Bârî, Müslim için M. Fuâd Abdülbâkī). Türkçe kaynaklarda aynı hadise bab numarasıyla da atıf yapılır; örneğin Buhârî, Îmân, no. 10 hadisi Îmân kitabının 4. babındadır.
Hadis âlimleri bir rivayetin güvenilirliğini, onu nakledenlerin (râvi) durumuna ve rivayet zincirine (sened) bakarak derecelendirir.
Senedi kesintisiz olan; râvileri dürüst ve hafızası sağlam olan; daha güvenilir rivayetlere aykırı olmayan ve gizli bir kusur taşımayan hadis.
Sahihin şartlarını taşıyan, ancak râvilerinden birinin zabtı (hafıza ve dikkati) sahih hadis râvileri kadar güçlü olmayan hadis. Delil olarak kullanılır.
Sahih veya hasen hadisin şartlarından birini ya da birkaçını taşımayan hadis. Hükümlerde delil olarak kullanılmaz.
Bu sayfadaki hadislerin tamamı sahihtir. Her birinin kaynağı ve hadis numarası, bağlantısı verilen sayfada tek tek doğrulanmıştır; emin olunamayan numara yazılmaz.
Hadislerin kaynağı olarak en sık gösterilen altı kitap, müellifleri ve vefat tarihleri (hicrî/milâdî).
Kütüb-i Sitte, "altı kitap" demektir ve Sünnî hadis geleneğinde en temel kabul edilen altı hadis kitabını ifade eder: Buhârî ve Müslim'in Sahîh'leri ile Ebû Dâvûd, Tirmizî, Nesâî ve İbn Mâce'nin Sünen'leri. Bu kitaplar hicrî 3. asırda derlenmiştir.
Sahih hadis; senedi kesintisiz olan, râvileri dürüst ve hafızası sağlam olan, daha güvenilir rivayetlere aykırı olmayan ve gizli bir kusur taşımayan hadistir. Buhârî ve Müslim'in Sahîh'lerindeki hadisler sahih kabul edilir.
Müttefekun aleyh, aynı hadisin hem Buhârî hem de Müslim tarafından rivayet edildiği anlamına gelir. Hadis âlimleri bu hadisleri sıhhat bakımından en üst sırada sayar.
Günün hadisi, bu sayfadaki 19 sahih hadislik listeden yılın gününe göre sırayla seçilir; böylece her gün farklı bir hadis gösterilir. Listede yalnızca kaynağı ve hadis numarası doğrulanmış hadisler yer alır.
Hadis kitaplarının farklı baskıları farklı numaralandırma kullanır. Bu sayfada uluslararası yaygın numaralandırma esas alınmıştır. Türkçe eserlerde aynı hadise bab numarasıyla da atıf yapılır; örneğin Buhârî, Îmân, no. 10 hadisi Îmân kitabının 4. babındadır.
Tevazu'da Kütüb-i Sitte'den 365'ten fazla hadis, sıhhat derecesiyle birlikte yer alır. Ücretsiz, hesap gerektirmez.
